{"id":4046,"date":"2025-08-06T10:10:00","date_gmt":"2025-08-06T08:10:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/?p=4046"},"modified":"2025-09-24T10:11:07","modified_gmt":"2025-09-24T08:11:07","slug":"responsabilita-del-committente-di-fatto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/","title":{"rendered":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Con sentenza n.\u00a0<strong>22013<\/strong>\u00a0dell\u2019<strong>11 giugno 2025<\/strong>, la quarta sezione penale della Corte di Cassazione ha affermato che in caso di infortunio mortale occorso ad un lavoratore all\u2019interno di una azienda, risponde di omicidio colposo il titolare dell\u2019azienda committente di fatto che, nell\u2019affidargli lavori in economia, abbia omesso di verificarne previamente l\u2019idoneit\u00e0 tecnico-professionale e di impartirgli informazioni sui rischi specifici esistenti nell\u2019ambiente di lavoro.<\/p>\n\n\n\n<h6 class=\"wp-block-heading\"><em>Fonte&nbsp;Norme&nbsp;&amp;&nbsp;Tributi&nbsp;Plus &#8211; Il&nbsp;Sole&nbsp;24ore<\/em><\/h6>\n\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Con sentenza n.\u00a022013\u00a0dell\u201911 giugno 2025, la quarta sezione penale della Corte di Cassazione ha affermato che in caso di infortunio&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2283,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[27],"class_list":["post-4046","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news","tag-corte-di-cassazione"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"it_IT\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Con sentenza n.\u00a022013\u00a0dell\u201911 giugno 2025, la quarta sezione penale della Corte di Cassazione ha affermato che in caso di infortunio...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Studio Prosdocimo\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-08-06T08:10:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-24T08:11:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1080\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1080\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Studio Prosdocimo\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Scritto da\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Studio Prosdocimo\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tempo di lettura stimato\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"1 minuto\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Studio Prosdocimo\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/552ed304b8a3e200409ddfaf4e270e03\"},\"headline\":\"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto\",\"datePublished\":\"2025-08-06T08:10:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-24T08:11:07+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/\"},\"wordCount\":87,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/Cassazione.jpg\",\"keywords\":[\"Corte di cassazione\"],\"articleSection\":[\"News\"],\"inLanguage\":\"it-IT\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/\",\"name\":\"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/Cassazione.jpg\",\"datePublished\":\"2025-08-06T08:10:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-24T08:11:07+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"it-IT\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/Cassazione.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/Cassazione.jpg\",\"width\":1080,\"height\":1080},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/responsabilita-del-committente-di-fatto\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/\",\"name\":\"Studio Prosdocimo\",\"description\":\"Consulenza del lavoro e amministrazione del personale \",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"it-IT\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#organization\",\"name\":\"Studio Prosdocimo\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2015\\\/01\\\/sp_logho.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2015\\\/01\\\/sp_logho.png\",\"width\":544,\"height\":636,\"caption\":\"Studio Prosdocimo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/in\\\/stefano-prosdocimo-26a69a180\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/552ed304b8a3e200409ddfaf4e270e03\",\"name\":\"Studio Prosdocimo\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Studio Prosdocimo\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.studioprosdocimo.com\\\/it\\\/author\\\/studio-prosdocimo\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/","og_locale":"it_IT","og_type":"article","og_title":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo","og_description":"Con sentenza n.\u00a022013\u00a0dell\u201911 giugno 2025, la quarta sezione penale della Corte di Cassazione ha affermato che in caso di infortunio...","og_url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/","og_site_name":"Studio Prosdocimo","article_published_time":"2025-08-06T08:10:00+00:00","article_modified_time":"2025-09-24T08:11:07+00:00","og_image":[{"width":1080,"height":1080,"url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Studio Prosdocimo","twitter_misc":{"Scritto da":"Studio Prosdocimo","Tempo di lettura stimato":"1 minuto"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/"},"author":{"name":"Studio Prosdocimo","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#\/schema\/person\/552ed304b8a3e200409ddfaf4e270e03"},"headline":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto","datePublished":"2025-08-06T08:10:00+00:00","dateModified":"2025-09-24T08:11:07+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/"},"wordCount":87,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg","keywords":["Corte di cassazione"],"articleSection":["News"],"inLanguage":"it-IT"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/","url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/","name":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto - Studio Prosdocimo","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg","datePublished":"2025-08-06T08:10:00+00:00","dateModified":"2025-09-24T08:11:07+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#breadcrumb"},"inLanguage":"it-IT","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"it-IT","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Cassazione.jpg","width":1080,"height":1080},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/responsabilita-del-committente-di-fatto\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Responsabilit\u00e0 del committente di fatto"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#website","url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/","name":"Studio Prosdocimo","description":"Consulenza del lavoro e amministrazione del personale ","publisher":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"it-IT"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#organization","name":"Studio Prosdocimo","url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"it-IT","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/sp_logho.png","contentUrl":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/sp_logho.png","width":544,"height":636,"caption":"Studio Prosdocimo"},"image":{"@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.linkedin.com\/in\/stefano-prosdocimo-26a69a180\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/#\/schema\/person\/552ed304b8a3e200409ddfaf4e270e03","name":"Studio Prosdocimo","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"it-IT","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/167a74716673fe748e49398d95381400e77c1d5044142e1bd489cdfee6e98f3e?s=96&d=mm&r=g","caption":"Studio Prosdocimo"},"url":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/author\/studio-prosdocimo\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4046","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4046"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4046\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4047,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4046\/revisions\/4047"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2283"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4046"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4046"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.studioprosdocimo.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4046"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}